เครื่องมือดีๆ เหมือนเป็นจุดเปลี่ยนสำหรับบางสิ่งบางอย่าง เช่น เป็นของขวัญที่ให้กับตัวเองบ้าง หรือเป็นแรงบันดาลใจในเวลาที่ชีวิตต้องการความท้าทายที่จะก้าวต่อไปอีกขั้น

เครื่องมือช่างที่ขายดี

ต้องรวบรวมเครื่องมือให้เท่ากับจำนวน “สกรู” เชียวหรือ?

“สกรู” ชนิดต่างๆ ที่ตอนนี้รู้สึกสนใจ

รอบๆ ตัวเรา นอกจากสกรู 6 เหลี่ยม สกรูหัวบวกและสกรูหัวลบแล้ว ยังมีสกรูอีกหลายชนิดสิ่งสคัญที่สุดคือ การใช้เครื่องมือที่เหมาะสมในการหมุนสกรูให้พอดี ไม่ทำให้สกรูเสีย ไม่ใช่ว่าแค่ดูคล้ายกันก็ใช้แทนกันได้

ผมทำธุรกิจร้านขายเครื่องมือช่างมาเป็นเวลานาน เครื่องมือที่ขายที่ดีที่สุด คือ ที่ขันสกรู ขอบอกว่า ของที่ขายดีที่สุดไม่ใช่คีม ค้อน หรือเลื่อน แต่เป็นสกรู พอผมบอกใครว่า “เครื่องมือที่ขายดีที่สุดคือ ที่ขันสกรู” คนส่วนใหญ่ก็จะถามกลับมาว่า “ที่ขันสกรูขายดีขนาดนั้นเชียวหรือ?” ถึงจะเป็นเรื่องที่คาดไม่ถึง แต่ในโลกนี้ในแต่ละวันมีคนจำนวนมากที่ขันสกรูอยู่ จึงทำให้ธุรกิจการขายที่ขันสกรูอยู่ได้ แต่ทำไมตอนนี้สกรูที่ถูกขันในแต่ละวัน จึงยังมีคนใช้กันอยู่เป็นจำนวนมาก? ในฉบับนี้ ผมจึงขอเริ่มจากเรื่องที่เกี่ยวกับเครื่องมือที่ใช้เกี่ยวกับสกรู

ตำนานเกี่ยวกับที่มาของการนำเข้าสกรูมามีอยู่หลายเรื่อง แต่ที่น่าเชื่อถือที่สุดคือ เรื่องที่ว่าสกรูเข้ามาในประเทศญี่ปุ่นพร้อมกับปืนไฟ (ปืนแบบเก่าที่ใช้จุดสายชนวนยิง) เจ้าของเกาะทาเนงาชิมะซื้อปืนไฟ 2 กระบอกจากชาวโปรตุเกสที่ลอยมาติดเกาะ เมื่อปี ค.ศ. 1534 แล้วได้สั่งให้ช่างตีมีดชื่อ นายยาอิตะ คิมเบ ทำเลียนแบบขึ้นมา แต่ปืนที่ทำออกมาไม่สามาถทนต่อแรงระเบิดได้ หลังจากนั้น นายคิมเบ ก็พบกุญแจสำคัญที่แก้ปัญหานี้ นั้นคือ สกรู เล่ากันว่าในสมัยนั้นนายคิมเบ ทำสกรูที่ยังไม่เคยมีใครเห็นมาก่อน โดยโช้ด้ายพันแท่งไม้แล้วก็แกะเป็นร่อง ทำให้เป็นสกรูตัวผู้ แล้วค่อยหล่อเป็นสกรูตัวเมียขึ้นมา และนี่ก็คือเรื่องเล่าเกี่ยวกับต้นกำเนิดของสกรูในประเทศญี่ปุ่น

สกรูจะต่างจากตะปูหรือกาว ตรงที่มีคุณสมบัติพิเศษคือ สามารถแกะออกจากตัวยึดติด แล้วติดเข้าไปใหม่ได้ ของที่เราจำเป็นต้องดูแลรักษาและซ่อมแซมในชีวิตประจำวันรอบๆ ตัวเราส่วนใหญ่ก็จะเป็นเช่านั้น ในอดีตไม่มีการกำหนดมาตรฐานของสกรูไว้ ดังนั้น สกรูแต่ละตัวจึงต้องใช้เครื่องมือเฉพาะของมันทำให้เกิดปัญหาในการกระจายสินค้าออกไป แต่การกำหนดมาตรฐานสินค้านั้น จำเป็นต้องมีเครื่องจักรที่สามารถผลิตสินค้าจำนวนมาก ในยุคของการปฏิวัติอุตสาหกรรมยุคปี 1770 ความต้องการใช้สกรูเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วในประเทศอังกฤษ รวมปี 1830 วิศวกรชื่อ Henry Maudslay ได้พัฒนาเครื่องกลึงสกรูได้สำเร็จ หลังจากนั้น ลูกศิษย์ของเขาชื่อ Joseph Whitworth ได้สำรวจสกรูที่วางขายจำนวนมากในขณะนั้น แล้วกำหนดมาตรฐานของสกรู Whitworth ขึ้นมา

นี่เป็นสกรูที่เคยใช้กับปืนไฟจริงๆ ในสมัยเอโดะ จะเห็นว่าทำได้อย่างสวยมากและประณีตมาก สกรูนี้ต้องการความถูกต้องแม่นยำด้วย เพราะต้องทำให้ทนต่อแรงระเบิดที่รุนแรงได้

นี่เป็นของที่จัดแสดงอยู้ในพิพิธภัณฑ์เครื่องมือในอเมริกา โดยรวบรวมเอาประแจ ½ นิ้ว 18 ชนิด ที่ใช้กันตั้งแต่ก่อนปี 1928 มาจัดแสดง มีขนาดแตกต่างกันไป แต่ก็น่าสนใจ คือ ที่มีชื่อเฉพาะที่ใช้เรียกร่วมกันว่า ½ นิ้ว

นี่ก็เป็นของที่จัดแสดงอยู่ในพิพิธภัณฑ์เครื่องมือในอเมริกาเช่นกัน เป็นเครื่องมือต่างๆ ที่ใช้หมุนน็อต (Nut) ที่แถบของล้อรถยนต์ที่ใช้ยุคปี 1930 มีมากกว่า 80 ชนิด ถ้ามีเครื่องมือมากขนาดนี้ ตอนจะเปลี่ยนล้อคงหากันให้วุ่น
ภาพ: ทาคายูคิ ไอซาวา

หลังจากที่มีการกำหนด BS Standard (British Standard) ขึ้นมา ทำให้มีการผลิตสกรูออกมาอย่างแพร่หลาย และทำให้มีเครื่องจักรของอังกฤษถูกส่งออกไปขายทั่วโลก ซึ่งเป็นบทบาทสำคัญในการพัฒนาสหราชอาณาจักรในยุคนั้น แล้วในสหรัฐอเมริกาที่มีอิทธิพลต่อตลาดเครื่องมือช่างของญี่ปุ่นล่ะ เป็นอย่างไรบ้าง สำหรับสกรูของอเมริกานั้น ราวปี 1870 William Sellers วิศวกรช่างกลได้เริ่มทำมาตรฐานของสกรูขึ้นมา แม้สกรูของ Sellers จะแพร่หลายในตลาดอเมริกา แต่สกรูที่มีลักษณะเฉพาะตัวและมีลูกค้าในกลุ่มของตนเองก็ยังไม่ลดจำนวนลง ก่อนปี 1920 ตลาดอเมริกามีสกรูที่ใช้ขนาดเป็นนิ้วอยู่จำนวนมาก และถึงจะเป็นนิ้วเหมือนกัน ก็ยังมีขนาดต่างๆ กันถึง 18 ชนิด จึงเกิดความสับสนในการใช้งาน ในที่สุดรัฐบาลได้เข้ามาเป็นตัวกลางในการกำหนดมาตรฐานของเครื่องมือ จนในที่สุดก็ทำมาตรฐานเดียวกันออกมาได้ มาตรฐานนั้นจึงกลายเป็นมาตรฐานกลางตั้งแต่นั้นมา เรื่องที่เล่ามานี้ได้ฟังจาก Mr. Bolt ซึ่งเป็นผู้อำนวยการพิพิธภัณฑ์เครื่องมือช่างที่แคลิฟอร์เนีย ซึ่งรู้รายละเอียดเกี่ยวกับสกรูเป็นอย่างดี

อย่างไรก็ตาม เมื่อมาตรฐานของสกรูในตลาดโลกมีการพัฒนาให้ก้าวหน้ายิ่งขึ้น เครื่องมือที่เกี่ยวข้องก็มีการกำหนดมาตรฐานด้วย เมื่อไม่มีปัญหาความแตกต่างในเรื่องของขนาด ทุกคนจึงหันไปพัฒนาในเรื่องของประสิทธิภาพในการพัฒนาอย่างทุกวันนี้

เอาหละ ตอนนี้คุณมีปัญหาเกี่ยวกับการขันเกลียวสกรูหรือไม่? ปัจจุบันนี้สกรูไม่ใช่มีแต่หัว 6 เหลี่ยมธรรมดา หัวลบ หรือหัวบวกเท่านั้น แต่ยังมีสกรูรูปแบบต่างๆ เพิ่มมากขึ้น เช่น เป็นรูปดาว(Star) มีรู 5 เหลี่ยม 6 เหลี่ยม ฯลฯ ที่เป็นเช่นนี้ เพราะสกรูเหล่านี้ทำขึ้นมาโดยมีวัตถุประสงค์ เช่น เพื่อลดนำหนักของผลิตภัณฑ์ ทำให้ประกอบได้ง่ายขึ้น เพิ่มความคงทน ทำให้คนทั่วไปไม่สามารถมายุ่งได้ นี่เป็นความจริงที่มีชนิดของสกรูเพิ่มมากขึ้น เพราะสกรูลักษณะพิเศษเหล่านี้ก็จะมีมาตรฐานของมันด้วย ถึงแม้จะเป็นสกรูของผู้ผลิตที่ต่างกัน แต่ก็ใช้เครื่องมือร่วมกันได้ กระนั้นก็ตาม เมื่อชนิดของสกรูเพิ่มขึ้น เครื่องมือที่ใช้ก็เพิ่มขึ้นมาด้วย

จากนี้ไป สกรูอาจะมีการเปลี่ยนแปลงไปตามกาลเวลา ผมคิดว่าเครื่องมือในสมัยนี้เปิดกว้างและเป็นที่พึ่งของเราได้ เพราะมีความยืดหยุ่นต่อการเปลี่ยนแปลงและสามารถตอบสนองต่อการใช้ได้เป็นอย่างดี

PAGE TOP